Celem opracowania jest próba ukazania różnorodnych czynników kształtujących tożsamość narodową w procesie integracji europejskiej oraz wynikające stąd i rysujące się na horyzoncie poważne dla niej zagrożenia.

Tożsamość jest przy tym pojmowana szeroko i analizowana przez pryzmat takich elementów jak naród, język, kultura, czy np. prawo. Zgromadzone w tomie teksty ukazują kreowanie tożsamości narodowej, jej poszczególne determinanty oraz elementy wzmacniające czy też potęgujące tożsamość i wreszcie zjawiska oraz procesy, których wspólnym mianownikiem jest kwestionowanie tożsamości narodowej jako kategorii nieprzydatnej, anachronicznej, sztucznej czy wręcz szkodliwej.

Struktura monografii jest interesująca, a jej podział na cztery części zabiegiem niezwykle trafnym. Wyodrębnienie rozważań dotyczących kreowania tożsamości narodowej, determinantów jej kształtowania, elementów ją wzmacniających oraz zagadnień związanych z podważaniem tożsamości narodowej wskazuje jednoznacznie, że publikacja nie jest zbiorem przypadkowych opracowań w mniejszym lub większym stopniu związanych z tytułem publikacji.

Wskazać można na postrzeganie tytułowej problematyki tożsamości narodowej co najmniej z pięciu punktów obserwacji i odpowiadających obranemu punktowi postrzegania pięciu pespektyw oglądu: 1) historycznego, 2) socjologicznego, 3) ustrojoznawczego i prawno-konstytucyjnego, 4) prawno międzynarodowego i charakterystycznego dla analiz procesów integracyjnych w Europie, 5) kulturoznawczego z elementami socjolingwistyki